W tym poście zajmiemy się operacjami na funtach i uncjach. Zagadnienie to omówimy na przykładowych danych z rysunku nr 1.

rys. nr 1 — Przykładowe dane

Funty i uncje to jednostki wagi i czasem musimy wykonać na nich działania matematyczne, np. dodawanie czy odejmowanie. Problem w tych działaniach polega na ich przeliczeniu, mianowicie funt równa się 16 uncji. Rzadko się zdarza, że ktoś zapisze te wartości w postaci np. 26 funtów i 11 uncji (czyli 26 i 11/16 funta).

Pierwsze 2 kolumny z rysunku nr 1 przedstawiają sposób zapisu funtów i uncji proponowane przez Billa Szysza, który rozwiązał problem przeliczania funtów i uncji.

Gdybyśmy ustawili Formatowanie liczbowe ogólne, dane z pierwszych 2 kolumn wyglądały by jak na rysunku nr 2, czyli w komórce A3 mielibyśmy 25 funtów i 27 uncji.

rys. nr 2 — Zapis funtów i uncji w systemie dziesiętnym

Bill Szysz zaproponował rozwiązanie dla wartości, które nie są standardowym systemem dziesiętnym. Aby program matematyczny sobie poradził z obliczeniami, musimy funty i uncje zapisać w postaci ułamków zwykłych a nie dziesiętnych. Rozwiązanie to polega na użyciu funkcji CENA.DZIEŚ (cena dziesiętna). Ma ona niewiele wspólnego z ceną, ale jej działanie polega na zmianie ułamka. Aby dobrze zrozumieć temat musimy zmienić kolumnie A i B formatowanie. Możemy to zrobić przy użyciu skrótu klawiszowego Ctrl+1. Otworzy nam się okno Formatowanie komórek, w którym zmienimy Kategorie formatowania liczbowego na ułamkowe i Typ na Do trzech cyfr co przedstawia rysunek nr 3.

rys. nr 3 — Formatowanie komórek na ułamek szesnastkowy

W kolumnach A i B mamy postać dziesiętną, ale z zapisem jako ułamek dziesiętny, natomiast kolumny C i D przedstawiają ilość uncji w funcie. Do tego działania idealnie nadaje się funkcja CENA.DZIES, jej działanie polega na zmianie sytemu dziesiętnego na szesnastkowy (rys. nr 4). Funkcja ta dodatkowo wyciąga wartości całkowite, tzn. w naszym przypadku mieliśmy wartość 25 i 27/100 w momencie zmiany otrzymalibyśmy 25 i 27/16, więc funkcja automatycznie zabiera wartość 16/16 z ułamka i dodaje ją do wartości całkowitych.

rys. nr 4 — Funkcja CENA.DZIES

Mając dane w postaci ułamków każda formuła matematyczna zadziała, ale wynik również otrzymamy w takich samych ułamkach.

Kolejnym zagadnieniem jest zmiana z wartości zapisanych w postaci ułamków w systemie szesnastkowym na dziesiętne. Skorzystamy wtedy z funkcji CENA.UŁAM, która działa odwrotnie do funkcji CENA.DZIES (rys. nr 5).

rys, nr 5 — Funkcja CENA.UŁAM

Funkcja CENA.UŁAM przelicza dane na wartości dziesiętne. Kiedy przy użyciu skrótu klawiszowego Ctrl+1 zmienimy sobie formatowanie liczbowe na ułamkowe w systemie na 100 to Excel przekształci nam wyniki do postaci w systemie dziesiętnym. Problem z tym sposobem liczenia jest taki, że jakaś minimalna część nam znika. W kolumnach E i F powinniśmy otrzymać taki sam wynik, bo teoretycznie wykonaliśmy taką samą operację (rys. nr 6).

rys. nr 6 — Działania matematyczne na ułamkach

Przy wykonaniu obliczeń na cenach ułamkowych otrzymaliśmy wartość 24 funty, a przy działaniach z ułamkami dziesiętnymi otrzymaliśmy 23 funty i 16/100 uncji, więc teoretycznie Excel powinien nam przekształcić i z tych 16 uncji zrobić 1 funt. Aby Excel wykonał nam to przeliczenie musimy użyć funkcji ZAOKR.DO.WIELOKR (zaokrąglij do wielokrotności) — rys. nr 7

rys. nr 7 — Funkcja ZAOKR.DO.WIELOKR

Podsumowując mamy wygodny i łatwy sposób przekształcania wartości z systemu dziesiętnego na ułamkowy (np. szesnastkowy jak przy funtach i uncjach). Mamy wtedy pewność, że działania matematyczne na takich danych będą poprawne.

Pamiętajmy, aby zwrócić uwagę czy nasz ułamek jest jedno‐, dwu‐ czy trzy‐cyfrowy, bo mogą wychodzić inne zaokrąglenia. Funkcje te są przydatne w wielu przeliczeniach, np. jedna kopa to 6 tuzinów.


Właśnie dodałem mój kurs o Power BI Desktop firmy Microsoft na Udemy.com.
W związku z tym, możesz dostać ten kurs w promocyjnej Cenie Na Start za zaledwie 34,99 PLN.
To najniższa cena jaką mogę ustawić na platformie edukacyjnej Udemy!

Kurs Power BI Desktop to:
- Ponad 6 godziny nagrań wideo, które krok po kroku wprowadzają Cię w tajniki pobierania, łączenia i analizy danych, a na koniec ich wizualizacji.
- Pliki do pracy razem z filmami.
- Dożywotni dostęp.
- Elektroniczny certyfikat ukończenia

Spis treści kursu o PowerBI Desktop:

Kurs jest podzielony na 6 rozdziałów, które pozwolą Ci wejść w tematykę analizy i wizualizacji danych za pomocą odpowiednio stworzonych zapytań i relacji w PowerBI Desktop.

  1. Wstęp do aplikacji PowerBI Desktop i jej możliwości
  2. Tworzenie i modyfikowanie zapytań (pobieranie danych)
  3. Modelowanie danych w PowerBI Desktop
  4. Wizualizacja danych i tworzenie raportów
  5. Usługa internetowa
  6. PowerBI Pro — kilka słów o płatnej części usługi PowerBI

Wejdź na stronę kursu PowerBI Desktop i zobacz szczegóły kursu
oraz udostępnione do podglądu filmy,
żeby przekonać się czy to kurs dla Ciebie.